اولى دو طرفه و دومى يك طرفه است كه از ارتباط متقابل محبت و نصرت با لفظ « ولايت » ( به فتح واو ) و از رهبرى و امامت با لفظ « ولايت » ( با كسر واو ) ياد شده است و ماده « و ، ل ، ى » و مشتقّات آن به صورت اسم و فعل و به شكل جمع و مفرد 233 مرتبه در قرآن كريم آمده است كه اين كثرت استعمال نشانه اهميّت موضوع و اهميت است . » « 1 » ناگفته نماند كه « ولىّ » از « اسماء اللّه » است و تنها ولىّ نيز خداى سبحان است يعنى ولايت به معناى حاكميت و توليت و سرپرستى تنها از آن خداست فَاللَّهُ هُوَ الْوَلِيُّ « 2 » و انسان در مقام قرب معنوى به حضرت حقّ سبحانه كه در اثر طىّ مقامات و قطع مسافات حاصل شدنى است « ولى اللّه » مىشود و شاخص و روح حاكم بر « اولياء اللّه » همانا « عبوديت » است يعنى « عبد اللّه » گشتن كه از همين رهگذر « عند اللّه » مىشوند و « ولايت الهيّه » يافته و ولايت آنها براساس بينش و گرايش توحيدى از باب « مظهريّت » است و لا غير . انحصار ولايت بالاستقلال و بالاصاله از آن خداست كه از ضمير « هو » در آيه ياد شده استفاده مىشود و اولياء مظاهر ولايت آن ولىّ مطلق هستند . و شريعت مبين محمّدى صلّى اللّه عليه و آله آمده است تا در پرتو هدايت و ارشاد آن و تعيين بايد و نبايدهاى انسان بيدار و هشيار طىّ طريق عبوديت نموده و صراط قرب و استكمال وجود را البته در پناه و پرتو هدايت و حمايت‌هاى انسان كامل معصوم عليه السّلام طىّ نمايد و سير كمال باطنى نمايد تا « قرب حقيقى » به خداى سبحان يابد كه ابو خالد كابلى مىگويد از امام باقر عليه السّلام در مورد آيهء فَآمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ النُّورِ الَّذِي أَنْزَلْنا « 3 » پرسيدم ، امام ضمن توضيح معناى آيه فرمود : « و اللّه يا ابا خالد لنور الامام فى قلوب المؤمنين ، أنور من الشّمس المضيئة بالنّهار » ( به خدا سوگند - اى ابا خالد - كه نور امام در

--> ( 1 ) . شميم ولايت ، ص 169 ، چ اول ، 1382 ش ، قم ، مركز نشر اسراء . ( 2 ) . شورى ، 9 . ( 3 ) . تغابن ، 8 .